Köpeklerde Katarakt – Belirtiler, Nedenler ve Tedavi
Köpeklerde katarakt, göz merceğinin (lens) bulanıklaşması ve opak hale gelmesiyle oluşan yaygın bir göz hastalığıdır. Bu durum, ışığın retinaya ulaşmasını engelleyerek görme kaybına, ileri aşamalarda ise tam körlüğe yol açabilir. Katarakt, köpeklerde en sık görülen göz sorunlarından biridir ve erken teşhisle yönetilebilir.BelirtileriKataraktın belirtileri genellikle yavaş yavaş ortaya çıkar, ancak diyabete bağlı olanlarda hızlı ilerleyebilir.
En yaygın belirtiler şunlardır:
- Göz merceğinde bulanıklık, beyazlık veya mavi-gri bir görünüm (en belirgin işaret).
- Görme bozukluğu: Köpek mobilyalara çarpar, merdiven çıkmakta zorlanır, tanıdık nesneleri veya kişileri tanımaz, loş ışıkta yön bulmakta güçlük çeker.
- Sakarlık artışı, atlama veya tırmanmaktan kaçınma.
- Gözde sulanma, kızarıklık veya ışık hassasiyeti.
- İleri aşamalarda gözde ağrı (glokom gibi komplikasyonlar nedeniyle).
Bu belirtileri fark ederseniz, hemen bir veteriner hekime başvurun. Not: Yaşlı köpeklerde görülen "nükleer skleroz" (mercek sertleşmesi) kataraktla karıştırılabilir; bu durum görmeyi fazla etkilemez ve mavi-gri bir bulanıklık yaratır.
Katarakt Köpeği Kör Eder Mi?
Kataraktın ileri aşamalarında, lensin tamamen opaklaşması sonucunda köpek kör olabilir. Ayrıca, katarakt tedavi edilmezse, lensin şişmesi ve göz içi basıncının artmasıyla glokom gelişebilir, bu da gözde ağrıya ve nihayetinde göz kaybına neden olabilir.
Nedenleri :
Köpeklerde kataraktın birden fazla nedeni olabilir:
- Genetik (kalıtsal): En yaygın neden. Bazı ırklar daha yatkındır (örneğin: American Cocker Spaniel, Golden Retriever, Labrador Retriever, Boston Terrier, Siberian Husky, Poodle).
- Diyabet (şeker hastalığı): Diyabetli köpeklerin çoğunda (%75-80) bir yıl içinde katarakt gelişir; yüksek kan şekeri merceği hızla etkiler.
- Yaşlanma: Yaşlı köpeklerde doğal olarak görülebilir.
- Travma veya yaralanma: Göze darbe, enfeksiyon veya iltihap (üveit).
- Beslenme yetersizliği: Özellikle yavru köpeklerde (süt replasörlerinde amino asit eksikliği).
- Diğer: Radyasyon, elektrik çarpması veya metabolik hastalıklar.
Tedavi YöntemleriKataraktı tamamen tersine çevirecek bir ilaç veya damla yoktur. Tedavi seçenekleri şunlardır:
- Cerrahi müdahale: En etkili yöntem. "Fakoemülsifikasyon" adlı ameliyatla bulanık mercek çıkarılır ve genellikle yapay bir lens takılır. Başarı oranı %85-90'dır; görmeyi büyük ölçüde geri kazandırır. Ameliyat, veteriner göz uzmanı (oftalmolog) tarafından yapılır. Diyabetli köpeklerde de başarılı sonuçlar alınır.
- Tıbbi yönetim: Ameliyata uygun olmayan durumlarda (yaşlılık, başka hastalıklar) anti-enflamatuar damlalar veya ilaçlar kullanılır. Bunlar kataraktı tedavi etmez, ancak iltihabı azaltır ve glokom gibi komplikasyonları geciktirir.
- Altta yatan nedenin tedavisi: Örneğin diyabet kontrol altına alınırsa ilerleme yavaşlayabilir.
Köpeklerde Katarakt Türleri
- İmmatür Katarakt (Olgunlaşmamış): Lensin kısmen opak hale geldiği, yani bulanıklaştığı, ancak ışığın hala bir miktar geçebildiği katarakt türüdür. Köpeğin görme yetisi etkilenmiştir, ancak tamamen kaybolmamıştır.
- İmmatür Posterior Subkapsüler Katarakt: Lensin arka kapsülünün hemen altında gelişen opaklık ile karakterizedir. Bu, genellikle köpekte yakını görmede zorluk ve parlak ışıklarda kamaşma gibi semptomlara neden olur.
- Matür Katarakt (Olgunlaşmış): Lensin tamamen opak hale geldiği ve ışığın gözün arkasına ulaşmasını engellediği ileri seviye bir katarakt türüdür. Bu durumda köpeğin görmesi ciddi şekilde azalmıştır.
Tedavi edilmezse katarakt glokom, üveit veya lens lüksasyonu gibi ağrılı komplikasyonlara yol açabilir. Erken müdahale çok önemlidir.Uyarı: Bu bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır. Köpeğinizde şüpheli bir durum varsa, mutlaka bir veteriner hekime danışın; teşhis ve tedavi bireysel olarak değerlendirilmelidir.