Köpek Eğitiminin Esasları
Köpek eğitimi, köpeğinizle sağlıklı ve mutlu bir ilişki kurmanın anahtarıdır. Modern yaklaşımlar, pozitif pekiştirme yöntemini ön planda tutar: İstenen davranışları ödül (mama, övgü, oyun) ile teşvik etmek, ceza yerine daha etkili ve köpeğin stresini azaltan bir yöntemdir. Bu sayede köpek öğrenmeyi sever hale gelir ve aranızdaki bağ güçlenir.
Temel İlkeler
- Sabır ve Tutarlılık: Her köpek farklı hızda öğrenir. Aynı komutları aynı şekilde kullanın, tüm aile üyeleri uyumlu olsun.
- Kısa Seanslar: Günlük 5-15 dakikalık eğitimler yeterlidir. Köpek yorulmadan bitirin, her seansı olumlu sonlandırın.
- Pozitif Pekiştirme: Doğru davranışı hemen ödüllendirin (zamanlama önemli!). Ceza yerine istenmeyen davranışı görmezden gelin veya alternatif davranış öğretin.
- Sosyalleştirme: Yavru dönemde (özellikle aşılar tamamlandıktan sonra) farklı insan, hayvan, ses ve ortamlara maruz bırakın. Bu, korku ve agresyonu önler.
- Başlangıç Yaşı: En ideali 8 haftalıktan itibaren, ama her yaştaki köpek eğitilebilir.
- Tuvalet Eğitimi: Eve geldiği ilk günden başlayın. Düzenli dışarı çıkarın, doğru yere yaptığında ödüllendirin.
(Pozitif pekiştirmede ödül kullanımı örnekleri)Temel Komutlar ve Nasıl Öğretilir? )
- Otur
Ödül mamayı köpeğin burnunun üstünden arkaya doğru hareket ettirin, doğal olarak oturunca "Otur!" deyip hemen ödül verin. - Yat
Otur pozisyonundan ödülü yere doğru indirin, yatınca "Yat!" deyip ödül verin. - Gel
Adını söyleyip "Gel!" diyerek çağırın, geldiğinde coşkuyla ödüllendirin. Asla kızgınken çağırmayın. - Bekle / Dur
Otur veya yat pozisyonunda el işaretiyle "Bekle!" deyin, kısa süre bekletip ödül verin. Mesafeyi ve süreyi yavaşça artırın. - Takip (Yanımda Yürü)
Tasmayla yürürken sol tarafınızda tutun, çekiştirmeden ilerleyin. Gevşek tasma olduğunda ödül verin. - Hayır / Bırak
İstenmeyen bir şeye yöneldiğinde net "Hayır!" deyin, dikkatini başka yöne çekip doğru davranışı ödüllendirin. İpuçları - Köpeğin motivasyonunu yüksek tutun: Favori ödülünü bulun (yüksek değerli mama, oyuncak).
- Hata yaparsa cezalandırmayın, sadece ödülü vermeyin.
- Profesyonel yardım alın: Davranış sorunu varsa (aşırı havlama, agresyon) uzman eğitmene danışın.
- Eğitim hayat boyu sürer: Öğrendiklerini düzenli tekrarlayın.
Köpek eğitimi,köpeğinizin nasıl düşündüğünü,sesinizin tonunu,beden dilinizi,ödül ve disiplini nasıl kullandığınızı onun nasıl yorumladığını anladığınızda basittir.Yaklaşımınızda tutarsızsanız,çözülmesi zor sorunlar yaratırsınız.Ona zaman ayırın ve köpeğinizle nasıl başa çıkacağınızı öğrenin;her köpek eğitilebilir ama ne kadar genç olursa,bu o kadar kolay olur.Sizin vereceginiz eğitim yavru köpeğiniz evinize gelir gelmez başlanmalıdır.
Tutarlı Olun :
Köpeklerin,neye izinleri var,neye yok şeklinde kurallaru bilmeleri gerekir.Tutarlılık çok önemlidir,özellikle de ödül vermeye veya sözlü disiplin konularında;bu yüzden ailenizin tüm üyelerinin bu kuralları anladığından ve onlara sıkı sıkıya bağlı kaldığından emin olun.
Köpeğinizi ödüllendirirken veya disiplin kurarken,iyi sonuçlar iyi zamanlamaya bağlıdır.Köpeğiniz dogru olanı yapmaya çalıştığında ödülü verin.Çok geç verilen döüller,olayın sadece üç saniye sonrası bile,özellikle küçük yavrularda kafa karışıklığına neden olur.
Ödüller :
Köpekler eğitilirken sürekli cesaretlendirilmek ister.Köpeğinize olumlu davranışı geliştirmek için ödül verin.Lezzetli bir ödül yiyeceği çoğu köpeğe verebileceğiniz en etkili ödüldür;bu en iyi köpeğiniz aç olduğundan işe yarar.Çiğnenebilir ve gıcırtılı oyuncaklar da çok gülü etki gösterir.Oyuncakları yapıları gereği açgözlü olmayan köpeklerde ödül olarak kullanın.
En İyi Noktada Bitirin :
Eğitimi her zaman köpeğinizin hoşlandığı birşeyle bitirin.Yavru köpeğiniz bir şeyi öğrenmek için mücadeleediyorsa,örneğin,iyi bildiği bir göreve geri dönün ve eğitime bu egzersizle son verin.
Ama en güçlü ödülü en sona saklamamak konusunda dikkatli olun.Böyle yaparsanız köpeğinizi istemeksizin en sevdiği ödülü alabilmek için eğitimin sona ermesini arzulamaya yönlendirmiş olursunuz.
Disiplin :
Köpeğinizin neyin kabul edilebilir neyin kabul edilemez olduğunu öğrenmesi için uygulayabileceğiniz çeşitli disiplin biçimleri vardır ; bunlar asla kötü bir davranışın intikamını almak için kullanılmamalıdır.
"Hayır " güçlü bir kelimedir ama onu akıllıca kullanın ve ancak köpeğinizi yanlış bir şey yaparken gördüğünüzde söyleyin.Hiçbir zaman "Hayır" diye çığlık atmayın,mırıldanmayın veya sızlanmayın,yoksa kullanımını önemsemeyecektir.Kullanmanız gerektiğinde,derinden ve keskin olarak hırlama biçiminde söyleyin ve aynı zamanda köpeğinizin gözlerinin içine sertçe bakın.Köpeğinizin yanında dikilip "Kötü Köpek ! " demek,ardından gözlerinizi sürdürmek iyi bir disiplin yöntemidir.Etkili bir disiplin biçimi olarak sembolik izolasyonu kullanın : Köpeğiniz kötü davranıyorsa,onu boş bir odaya götürün,kapıyı kapatın ve 30 'a kadar sayın,ardından dışarı çıkmasına izin verin ama bir dakika daha onu görmezden gelin.
Daha dramatik bir şeylerin gerektiği zamanlar olucaktır.Su tabancaları,kaynana zırıltıları,hatta boynun yelesinden tutarak sembolik sallama da etkilidir.Disiplin kullanırken asla köpeğinizi olumsuz bir noktada bırakmayın.Biz azardan sonra sakinleşin ve ardından olumlu bir şey yapın.
Dokunun :
Eğitim sırasında fiziksel ödüller kullanmak önemlidir:Köpeğinizin sırtını sıvazlarken onu övün.Dokunmayı yiyecek ve oyuncak ödüllerle bağlantılandırın ve aynı zamanda sözlü bir ödül verin.Köpeğiniz kısa sürede "İyi Kız " " İyi Oğlan " sözlerini anlayacaktır